So Sánh Than Cám Và Than Cục: Nên Dùng Loại Nào Cho Từng Nhu Cầu?

Trong ngành công nghiệp Việt Nam, đặc biệt là các khu công nghiệp tại Đồng Nai, than đá vẫn là nguồn nhiên liệu chính cho lò hơi và các quy trình sản xuất cần nhiệt lượng lớn. Với hơn 10 năm kinh nghiệm trực tiếp làm việc tại các kho bãi than, giao nhận hàng cho nhà máy dệt may, chế biến thực phẩm, xi măng và luyện kim ở khu vực Biên Hòa, Long Thành, Trảng Bom, tôi nhận thấy nhiều doanh nghiệp thường băn khoăn giữa than cám và than cục – hai loại phổ biến nhất của than đá công nghiệp.

Bài viết này sẽ so sánh chi tiết than cám và than cục, phân tích ưu nhược điểm thực tế từ trải nghiệm vận hành lò hơi, giúp quý doanh nghiệp chọn loại phù hợp nhất, đồng thời cập nhật thông tin về giá than cám Đồng Nai và giá than cục Đồng Nai hiện nay (tháng 1/2026).

 

 

Tổng Quan Về Than Đá Trong Công Nghiệp Hiện Nay

Than đá là loại nhiên liệu hóa thạch tự nhiên, chủ yếu gồm carbon, được hình thành qua quá trình biến chất hàng triệu năm từ thực vật cổ đại. Ở Việt Nam, than đá chủ yếu khai thác từ Quảng Ninh (anthracite – than mỡ, ít khói), hoặc nhập khẩu từ Indonesia, Úc, Nam Phi (thường là bituminous – than bitum, nhiệt lượng cao hơn).

Vai trò của than đá công nghiệp rất quan trọng: cung cấp nhiệt cho lò hơi sản xuất hơi nước, sấy khô, nung, luyện kim, sản xuất gạch men, xi măng, thực phẩm... Tại Đồng Nai – trung tâm công nghiệp phía Nam với hàng trăm khu công nghiệp như Amata, Biên Hòa 2, Long Thành – nhu cầu than đá tăng mạnh do mật độ nhà máy cao, đặc biệt các ngành cần lò hơi liên tục 24/7. Từ kinh nghiệm giao hàng, tôi thấy trung bình mỗi nhà máy lớn tại đây tiêu thụ từ 500 – 2000 tấn/tháng, tùy công suất lò.

 

 

Than Cám Là Gì?

Khái Niệm Và Nguồn Gốc Than Cám

Than cám là dạng bột mịn của than đá, được tạo ra từ vụn than vỡ trong quá trình khai thác, sàng tuyển hoặc nghiền tại mỏ. Ở Việt Nam, than cám thường từ than anthracite Quảng Ninh hoặc than Indo nhập khẩu, phân loại theo cỡ hạt và chất lượng như than cám 3A, 4A, 5A...

Đặc Điểm Kỹ Thuật Của Than Cám

• Kích thước: Thường dưới 15mm, phổ biến 0-10mm hoặc 0-15mm (dạng bột mịn giống cám gạo).
• Nhiệt lượng: 5.000 – 7.350 kcal/kg (tùy loại, ví dụ than cám 3A khoảng 7.350 kcal/kg khô).
• Độ tro: 11-30% (khô), tùy nguồn (than Indo thường thấp hơn).
• Độ ẩm: 8-12% toàn phần.
• Lưu huỳnh: Thường dưới 1%, ít gây ăn mòn thiết bị.

Ứng Dụng Thực Tế Của Than Cám Trong Công Nghiệp

Than cám đặc biệt phù hợp với lò hơi tầng sôi hoặc lò ghi xích hiện đại – phổ biến ở Đồng Nai. Nó cháy nhanh, đều, hiệu suất cao nhờ tiếp xúc bề mặt lớn. Tại các nhà máy dệt may, chế biến gỗ, thực phẩm ở Biên Hòa hay Nhơn Trạch, than cám công nghiệp giúp duy trì nhiệt ổn định, tiết kiệm nhiên liệu 15-20% so với nhiên liệu khác. Từ thực tế, lò hơi dùng than cám ít tắc nghẽn hơn nếu hệ thống cấp than tốt.

 

 

Than Cục Là Gì?

Khái Niệm Và Phân Loại Than Cục

Than cục là than đá giữ nguyên khối lớn sau khai thác, không nghiền mịn, phân loại theo kích cỡ: cục nhỏ (10-30mm), cục trung (30-50mm), cục lớn (50-100mm), hoặc than cục xô.

Đặc Điểm Kỹ Thuật Của Than Cục

• Kích thước: Từ 10mm trở lên, thường 20-100mm.
• Nhiệt lượng: Cao hơn, thường 6.500 – 7.500 kcal/kg hoặc hơn (than cục anthracite Việt Nam khoảng 6.800-7.000 kcal/kg).
• Độ tro: Thấp hơn than cám ở một số loại chọn lọc.
• Độ ẩm: Thường dưới 8-10%.

Ứng Dụng Phổ Biến Của Than Cục

Than cục phù hợp lò hơi ghi tĩnh hoặc lò thủ công, nơi cần cháy chậm, ổn định lâu dài. Thường dùng ở nhà máy luyện kim, sản xuất gạch tuynel, xi măng hoặc lò nhỏ không có hệ thống phun bột.

 

 

So Sánh Than Cám Và Than Cục Chi Tiết

Dưới đây là bảng so sánh thực tế từ kinh nghiệm sử dụng tại các nhà máy Đồng Nai:

Tiêu chí	Than cám	Than cục
Kích thước	Mịn (0-15mm)	Lớn (10-100mm)
Nhiệt lượng	5.000-7.350 kcal/kg	6.500-7.500 kcal/kg hoặc cao hơn
Hiệu suất đốt	Cao ở lò tầng sôi/ghi xích, cháy kiệt	Ổn định nhưng cháy chậm, dễ tạo xỉ
Chi phí sử dụng	Rẻ hơn 30-50%, dễ cấp liệu tự động	Đắt hơn nhưng ít hao hụt
Mục đích sử dụng	Lò công nghiệp lớn, liên tục	Lò nhỏ hoặc cần nhiệt ổn định lâu

 

Ưu Và Nhược Điểm Của Than Cám Và Than Cục

Loại than	Ưu điểm	Nhược điểm
Than cám	- Giá rẻ, dễ mua số lượng lớn. - Cháy nhanh, hiệu suất cao ở lò hiện đại. - Dễ cấp liệu tự động, tiết kiệm nhân công. - Phù hợp than đá công nghiệp tại Đồng Nai.	- Dễ bay bụi nếu không có hệ thống hút. - Độ tro cao hơn có thể gây tắc nghẽn nếu chất lượng kém.
Than cục	- Nhiệt lượng ổn định, cháy lâu. - Ít bụi, dễ lưu kho. - Phù hợp lò thủ công hoặc cần nhiệt cao đột biến.	- Giá cao hơn. - Cháy chậm, khó kiểm soát ở lò lớn. - Cần nghiền nếu dùng lò tầng sôi.

Lưu ý khi sử dụng:

• Than cám thường được ưu tiên cho các lò hơi tầng sôi hoặc ghi xích hiện đại vì tiết kiệm chi phí và hiệu suất cháy kiệt cao (có thể tiết kiệm 15-25% nhiên liệu so với than cục ở lò phù hợp).
• Than cục phù hợp hơn với lò ghi tĩnh hoặc lò nhỏ, nơi cần duy trì nhiệt ổn định lâu mà không cấp liệu liên tục.
• Để giảm thiểu nhược điểm (như bụi bay hoặc tắc nghẽn), doanh nghiệp nên chọn nguồn than chất lượng cao (ví dụ than cám 3A hoặc than cục anthracite chọn lọc) và kết hợp hệ thống hút bụi, xử lý xỉ tốt.

 

 

Nên Dùng Than Cám Hay Than Cục Cho Từng Nhu Cầu Cụ Thể?

• Lò hơi công nghiệp (tầng sôi, ghi xích): Ưu tiên than cám – hiệu suất cao, chi phí thấp, cháy kiệt tốt.
• Nhà máy sản xuất (dệt may, thực phẩm, gỗ ở Đồng Nai): Than cám là lựa chọn tối ưu nhờ tiết kiệm và dễ tích hợp hệ thống tự động.
• Nhu cầu tiết kiệm chi phí: Chọn than cám – rẻ hơn, phù hợp mua số lượng lớn.
• Nhu cầu nhiệt lượng cao, ổn định: Than cục tốt hơn cho lò cần duy trì nhiệt lâu mà không cấp liệu liên tục.

Từ thực tế, khoảng 80% nhà máy lớn tại Đồng Nai tôi phục vụ đã chuyển sang dùng than cám để tối ưu chi phí vận hành.

 

 

Giá Than Đá, Than Cám Tại Đồng Nai Hiện Nay

Giá than đá biến động theo nguồn cung, nhập khẩu và mùa vụ. Tính đến tháng 1/2026:

• Yếu tố ảnh hưởng: Giá than thế giới, chi phí vận chuyển từ cảng, chất lượng (nhiệt lượng, độ tro, độ ẩm).
• Giá than cám: Khoảng 2.000.000 – 4.200.000 VNĐ/tấn (tùy loại 3A-5A, nguồn Indo hoặc Việt Nam).
• Giá than cục: Cao hơn, thường 4.500.000 – 8.800.000 VNĐ/tấn (cục chọn lọc chất lượng cao đắt hơn).

Giá than cám Đồng Nai và giá than cục Đồng Nai thường thấp hơn 5-10% so với TP.HCM nhờ vị trí gần cảng Cát Lái, Cái Mép. Khi mua số lượng lớn (trên 500 tấn/tháng), có thể thương lượng giảm thêm 3-8%.

Lưu ý khi mua: Luôn yêu cầu chứng nhận chất lượng, kiểm tra độ ẩm thực tế để tránh hao hụt; ưu tiên nhà cung cấp có nguồn ổn định để đảm bảo không gián đoạn sản xuất.

 

 

Mua Than Đá, Than Cám Ở Đâu Uy Tín Tại Đồng Nai?

Tiêu chí chọn nhà cung cấp:

• Nguồn gốc rõ ràng, có hóa đơn VAT và chứng nhận chất lượng.
• Giao hàng nhanh, đúng khối lượng, hỗ trợ cân tại chỗ nếu cần.
• Có đội ngũ tư vấn kỹ thuật về lò hơi.
• Giá cạnh tranh, chính sách thanh toán linh hoạt.

Than Mạnh Thành Công là đơn vị uy tín lâu năm tại Đồng Nai (trụ sở chính tại Biên Hòa), chuyên cung cấp than đá, than cám công nghiệp, than cục với nguồn hàng ổn định từ Quảng Ninh và nhập khẩu trực tiếp. Lợi thế nổi bật:

• Kho bãi lớn, giao hàng nhanh 24-48h nội tỉnh Đồng Nai.
• Giá tốt nhờ nhập trực tiếp, không qua trung gian.
• Hỗ trợ kỹ thuật tối ưu lò hơi, tư vấn miễn phí tại chỗ.
• Đã phục vụ hàng trăm nhà máy tại các khu công nghiệp Amata, Biên Hòa 2, Long Thành, Nhơn Trạch.

 

 

Liên Hệ Để Được Tư Vấn Miễn Phí

Tóm lại, với hầu hết nhu cầu than đá công nghiệp tại Đồng Nai hiện nay, than cám thường là lựa chọn tối ưu nhờ chi phí thấp, hiệu suất đốt cao và phù hợp với các lò hơi hiện đại. Than cục phù hợp hơn khi cần nhiệt lượng ổn định lâu dài hoặc sử dụng cho lò đặc thù.

Nếu quý doanh nghiệp đang tìm mua than cám tại Đồng Nai, mua than cục tại Đồng Nai, hoặc cần tư vấn loại than đá phù hợp với lò hơi cụ thể, hãy liên hệ ngay Than Mạnh Thành Công để được hỗ trợ miễn phí, nhận báo giá cập nhật mới nhất và mẫu thử chất lượng.

Thông tin liên hệ:

• Hotline: 0786.667768 (Mr. Mạnh) 

• Email: manhthanhcong@gmail.com

• Địa chỉ: Số D8, Tổ 5, khu phố 4, phường Tam Hiệp, tỉnh Đồng Nai, Việt Nam